Boe roepen is makkelijk | commentaar

Omgekeerde vlaggen als demonstratie voorafgaand aan de balkonscène op Paleis Noordeinde.© Foto ANP/Sem van der Wal

Maaike Oppenkamp

De koning zette maar meteen stevig in. „We leven in een tijd van tegenstrijdigheden en onzekerheid. Het is tegenstrijdig dat bestaanszekerheden onder druk staan en armoede toeneemt in een periode van economische groei en lage werkloosheid. Tegenstrijdig is het dat mensen zich in ons vrije land onvrij voelen om hun mening te geven uit angst voor harde reacties of zelfs bedreigingen.” En het is ’zorgwekkend’ dat mensen ’in een volwassen democratie als de onze het vertrouwen verliezen in het oplossend vermogen van politiek en bestuur’.

Het begin van de troonrede sloot dinsdag perfect aan op de rijtoer van koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Amalia door Den Haag. Nooit eerder klonk er op Prinsjesdag – toch het feest van de democratie - zoveel boegeroep vanuit het publiek. Na twee jaar afwezigheid (corona) stonden de trouwe fans van de monarchie weer langs de route, maar dit keer werden ze overstemd door boze burgers die met omgekeerde vlaggen stonden te boe-en en te fluiten. Ook het woord ’landverraders’ werd luid en duidelijk geroepen.

Uit verschillende enquêtes en peilingen blijkt dat het vertrouwen in de Nederlandse politiek al jaren niet zo laag is als nu. In een onderzoek van Ipsos (in opdracht van de NOS) geven zeven op de tien Nederlanders aan weinig tot heel weinig vertrouwen te hebben in de politiek. Het vierde kabinet-Rutte krijgt een 4,2 als rapportcijfer. Daarnaast vindt 77 procent van de ondervraagden dat het de verkeerde kant opgaat met Nederland.

Het huidige kabinet hobbelt al maanden van de ene crisis naar de andere, zonder met echte oplossingen te komen. Dan is het logisch dat het vertrouwen niet hoog is. Dat win je ook niet 1-2-3 terug met al die mooie plannen die dinsdag gepresenteerd werden. Eerst zien... Maar de boeroepers moeten ook kritisch naar zichzelf kijken. Het is makkelijk om vanaf de zijlijn te roepen. De koning zei terecht dat we samen moeten werken. „Laat ons in deze onzekere tijd hoop en hernieuwd vertrouwen putten uit de wetenschap dat maatschappelijke vernieuwing in ons land altijd stapsgewijs en door samenwerking wordt bereikt.”

Jammer dat die boodschap bij de boze burgers buiten gisteren nog niet aankwam.